Excuse me…..is there a REAL referee in the house?

Wel, dw i wedi edrych ar yn gweinyddu drwg (bad officiating) o’r blaen, ond cymer gêm Y Gweilch heddiw’r deisen.  Roedd pawb yn y clwb rygbi St. Helens yn ddig gynddeiriog amdano fe!

Ocê, doedd Y Gweilch ddim yn chwarae yn wych ond do’n nhw ddim yn chwarae yn ddrwg chwaith.  Gwnaethon nhw lawer o gamgymeriadau.  Ond gwnaeth y Gwyddel Llundain mwy.  Y gwahanol?  Caniataodd y prif swyddog llawer o gamgymeriadau a throseddau gan y Gwyddel Llundain a dim gan y Gweilch.  Roedd ychydig o droeon ble troseddodd y Gwyddel Llundain troseddau cerdyn melyn.  Ond ni rhowyd cerdyn melyn!  Roedd high tackles a off sides ac, hefyd,  pasiau ymlaen!  Dim cosb.   Ond dywedodd y Ref nad y Gweilch yn rhwymo (bind) yn y scrum ac rhodd cosb iddyn.  Ro’n nhw’n rhwymo!!!!

Dw i’n siomedig, wrth gwrs, bod fy nhîm wedi colli.  Ond dw i’n siomedig iawn iawn am yr yn gweinyddu.  Roedd y Ref yn achosi’r gêm i araf ac roedd e’n dangos ffafriaeth yn ei waith yn fy marn (yn llawer o bobl eraill hefyd!).  Dim addas o gwbl a dw i’n meddwl y dylai’r Gweilch yn rhoi cwyno i’r ‘powers-that-be’.

Y Gweilch ac Yr Iwerddon

Dyw’r ddau ddim yn cymysgu, mae’n debyg.  Cafodd hyn ei dystiolaethu yn y gêm Magners nos Wener fel chwaraeon nhw yn Ravenhill.  Chwarae?  Wel, ‘sbo.  Mwy fel ‘pwy gall wneud y mwyaf camgymeriadau’.

Chwarae teg, maen nhw’n cadw yn newid y rheolau gêm bob blwyddyn felly dw i’n siŵr rhaid iddo fe anodd i gadw lan – yn dal…..

Reit, nawr symud ymlaen i bethau eraill; yn ôl i’m nhaith i Iwerddon yn fis Mehefin.  Mae cymaint i ddweud bod e’n anodd gwybod ble dechrau. Er hynny, dw i’n mynd gwyro tipyn bach nawr yn fy mlog achos mod i’n gwybod dyna ffrindiau yn America sy’n trial darllen am fy nhaith Iwerddon gan gymorth y cyfieithydd Google – dim yn wych.  Felly bydda i’n cynnwys Saesneg iddyn nhw.

For the benefit of my friends and family who are reading about my Irish trip with help from the Google translator I’ll provide an English translation in italics after each paragraph in Welsh.

Treuliais wythnos yn y Cwm Boyne felly gallais ymweld â llawer o leoedd yn yr ardal. Un diwrnod, es i Gastell Trim ble ffilmion nhw ran o’r ffilm Braveheart. Castell neis yw hi – mawr a llawer o dwristiaid. Roedd llawer o dwrisiaid yn Iwerddon, mae llawer ohonyn nhw o America.  Beth bynnag, ffeindiais fod y cestyll yn Iwerddon yn gyffredin yn wahanol na’r rheiny yng Nghymru. Mae llawer o ddylanwad o’r Normanaidd yn gestyll Iwerddon.

I spent a week in the Boyne Valley so I was able to visit a lot of places in the area. One day, I went to Trim Castell where they filmed part of the movie Braveheart. It’s a nice castle – big and a lot of tourists.  There were a lot of tourists in Ireland, a lot of them from America.  Anyway,  I found that castles in Ireland, in general, are different than those in Wales. There’s a lot of Norman influence in the castles of Ireland.

Castell Trim

Castell Trim

Castell Trim

Castell Trim

Dyna hen abaty draw’r Afon Boyne o Gastell Trim. There’s an old abbey across the River Boyne from Trim Castle.

Abaty Trim

Abaty Trim

Hefyd, mae’r bont yn hyfryd iawn. Llawer o flodau ac mae’r golygfeydd yn bert iawn. Also, there’s a very pretty bridge. A lot of flowers and the views are very pretty.

Golygfa o Bont Trim

Golygfa o Bont Trim

Golygfa o Bont Trim

Golygfa o Bont Trim

Mae e’n dangos fel pob ffordd yn mynd i Kells.  Felly roedd e’n hawdd gweld Kells droeon a ro’n i wedi moyn ymweld â Kells yn fawr. Wrth gwrs, edrychais ar y croesau uchel a’r llyfr Kells. Es i draw Kells cymaint o weithiau, felly des i ei nabod iawn. It seems that all roads go to Kells. So it was easy to see Kells several times and I had very much wanted to visit Kells. Of course, I saw the high crosses and the book of Kells. I went through Kells so many times, I came to know it well.

Bore Sul, cerddais lan y bryn i’r abaty Kells ble mae’r croesau uchel a hen hen fynwent hefyd. I climbed up the hill to the Kells Abbey where the high crosses are and a very old cemetery as well.

Croes Uchel yn Kells

Croes Uchel a Thŵr Crwn yn Kells

Daliwyd bedd yn neilltuol fy sylw.  Hen hen fedd yw e – does dim gyda fe llawer yn aros  ond gallech weld tarian arno fe.  Mae e’n dangos yr un fel symbolau baner Tŷ Llywelyn yng Nghymru!  Felly, nawr tybed os oedd pobol o Gymru yna amser maith yn ôl.  Posibilrwydd, yn sicr – Dw i’n siŵr bod y beddfaen yn cael ei ddyddio prior i 1700 a ffeindiais feddfaen o 1070 yna so mae e eithaf posibl.  Darganfyddiad diddorol iawn a hoffwn wybod mwy amdano fe!

One grave in particular caught my notice.  It’s a very very old grave – it doesn’t have much left but you can see a shield on it.  It appears to be the same as the flag symbols of Llywelyn’s House (for people in America who don’t know, Llywelyn was the last true prince of Wales).  So now I’m wondering if there were people from Wales there a long time ago.  A possibility, certainly – I’m sure that the gravestone dates back prior to 1700 and I found a gravestone there from 1070 so it is quite  possible.  Very interesting discovery and I’d like to know more about it!

Baner Llywelyn?

Ar ymweliad arall â Kells, gallais edrych ar y Book of Kells.  Felly roedd hynny yn brofiad arbennig iawn. On another visit to Kells, I was able to see the Book of Kells.  So that was a very special experience.

Llyfr Kell

Ar yr un pryd, cerddais o gwmpas Kells tipyn bach.  Mae gwesty hyfryd ganddyn nhw: At the same time, I walked around Kells a little bit.  They have a lovely hotel:

Gwesty Kells

Cyferbyn â’r gwesty dyna eglwys Gatholig fawr.  Rhwng yr eglwys a’r gwesty, dyna ynys fach yn y stryd.  Ar yr ynys fach yw cerflun hyfryd iawn o’Y Forwyn Fair. Across from the hotel there’s a large Catholic church.  Between the church and the hotel, there’s a little island in the street.  On the little island is a very lovely statue of the Virgin Mary.

Cerflun Y Forwyn Fair

Iawn – wel, mae hynny yn ddigon am nawr, credu.  Yn y post nesaf, bydda i’n ymweld â Loughcrew Cairns. Ok, well, that’s enough for now I think.  In the next post, I’ll be visiting Loughcrew Cairns.

Helpu’r Deillion i Weld

Enillodd y Gweilch! Ie – pencampwyr Magner’s ydyn ni.  Da iawn bois!!

Er hynny, dyw’r post ddim am y Gweilch. Mae’r post am y rheolwr yng ngêm ddoe, Chris White. Dw i’n teimlo yn ddrwg amdano fe – yn glir mae angen i lawfeddygaeth legad cywirol arno fe.  Dall fel ystlum yw e. Trist iawn.

Ocê, yn ddifrifol nawr.  Pam, tybed, mae e’n gallu rhoi sylwi i’r camgymeriadau gan Gymru heb broblem ond dwy e ddim yn gallu rhoi sylwi i’r camgymeriadau gan unrhyw dîm arall? Selective Blindness efallai?

Dw i wedi sôn am hyn o’r blaen – droeon!  Mae e’n gwneud yr un peth pob gêm ble mae Cymru yn chwarae a rheolwr yw fe.  A dim eithriad oedd gêm ddoe – roedd yn agos gwrthryfel yn y tafarn yn un pwynt!!

Yn wir, dw i’n meddwl fod e’n amser rhoi cwyn swyddogol, ond dych chi?  Do, enillon ni, ond nad ddylai’r swydd fod gwneud mwy anodd achos bod y rheolwr yn dioddef o olwg sâl.

Yma ac yn ôl Eto

Wel, mae fy chwaer a brawd yng nghraith wedi mynd yn ôl i Galiffornia. Ond cawson ni ymweld bendigedig â’n gilydd. Aethon ni i lawer o gestyll (fel fi, mae fy chwaer yn caru cestyll) ac aethon ni siopa ym mhentrefi dros Gymru. :O)

Roedd nos gerddoriaeth werin Cymraeg yn Dŷ Tawe yn ystod eu harhosiad nhw. Felly daethon nhw gyda fi – Roedd Pat (brawd yng ngfraith) yn siarad mewn canu’r guitar i’r cân neu ddwy gan fy ffrindiau, hyd yn oed! Mwynhaodd e’n fawr. Y dydd nesaf, aethon ni at Abercraf i’r Ŵyl Glyndŵr. Roedd hynny cymaint o hwyl – gallwn i wedi aros trwy’r nos!

Roedd Pat yn mwynhau ceisio ei dysgu newydd Cymraeg a doedd e ddim yn hir cyn iddo fe ddweud ‘diolch yn fawr’ wrth bobol yn siopau a thai bwyta. Doedd Kathy ddim yn siŵr am geisio Cymraeg felly dim ond roedd hi’n siarad â phobol Cymry. Dywedodd hi wrtha i fod y bobol Cymry yn neis iawn a chyfeillgar iawn.

Carodd y ddau Cymru a un noswaith dywedon wrtha i ‘You made a great choice of a place to live. It suits you.’ Wel, wrth gwrs, roedd hynny yn gwneud fi teimlo da iawn!

Ein
Fi, Kath & Pat

Roedd neis iawn iawn eu gweld nhw – mae e wedi bod mwy na blynedd ers gwelais i fy nheulu. Ac roedd cyfle ‘da nhw cwrdd â fy ffrindiau, mwynha’r diwylliant Cymreig a gwelaf rhai o’r wlad hyfryd.

Wythnos Ddiddorol yn Fawr

Mae’r wythnos ‘ma diwethaf wedi bod diddorol iawn iawn – mor llawer o bethau wedi digwydd!

Dw i wedi bod yn gyfarfodydd i’r Adran Cymraeg yn y Brifysgol, cyfarfod gyda Vice Chancellor (cyfle defnyddio Cymraeg – ye!), cyfarfodydd gyda ffrindiau a thiwtor personol. O! A rhaid i fi beidio anghofio caniad ‘teleconference’ gyda dwy fforest yn America. Prysur!

Dysgais i fod rhaid i fi fyw yn Prydain am dair blynedd cyn i fi gallu i wneud asiantau rhentol yn hapus. Fel llawer am y tŷ. :O( Dyw hwn ddim yn dda iawn achos roeddwn i’n moyn cael ci. Dim nawr. Dim am ddwy mwy blynedd. Dw i wedi blino o siarad â fy hunan yn y nos, a hoffwn i wneud bar-b-cue. Dim. Dim lle gwneud hynny. Does dim balconi ‘da fi.

Ac wedyn, mae rhywun wedi dwyn fy rhif cerdyn debyd Americanaidd a glanhawyd mas fy nghyfrif. Hyfryd! Felly nawr rhaid i fi ddelio â hynny dros ardaloedd amser.

Fel os doedd e ddim digon, mae’r Gweilch wedi colli i’r Alban. Ffŵy! (Saesneg: Phooey – dw i wedi dyfeisio Cymraeg gair newydd achos bod i’n defnyddio ffŵy yn fawr pan siaradaf.)

Ond mae e wedi pethau’n dda hefyd ac mae e wedi bod wythnos dda iawn i siarad Cymraeg a daeth yr hollol dynion i ymarfer côr nos Mercher diwethaf (wel, llawer ohonyn nhw beth bynnag) ac roedd tro cyntaf bod i wedi clywed nhw’n canu. Mae mor llawer o bŵer ‘da nhw yn eu lleisiau! Roedden nhw dim ond ‘blew me away’ nos Mercher. Gwych iawn iawn.

Hefyd, roeddwn i wedi cael cyfnewidfeydd hyfryd e-bost gyda golygydd Y Cymro a gwefeistr Maes-e. Roeddwn i wedi cyfle i ddefnyddio fy Nghymraeg gyda’r Vice-Chancellor Brifysgol Abertawe a phawb yn Amgueddfa Genedlaethol y Glannau. A dweud y gwir, dw i’n hapus iawn iawn eto (wel, dros y lleuad, yn gywir). Es i yna ymgeisio i’r gwaith ac roeddwn i’n gallu i siarad â nhw yn Gymraeg – bron hollol yn Gymraeg ac mae cyflymder rhesymol hefyd!

Heddiw, ar ôl ymweliad hyfryd yn Nhŷ Tawe, es i i Barc Singleton. Maen nhw’n cael arwerthiant planhigyn bob penwythnos ac roeddwn i’n moyn planhigyn newydd am fy ffenestr. Fel roeddwn i’n talu, dywedodd un wraig wrtha i yn Saesneg, ‘O, dw i’n licio dy gris!” (Mae fy nghris yn dweud ‘Cymraeg, probably the oldest living language in Europe’.) Dywedais i “Diolch yn fawr” yn Gymraeg. Wedyn dywedodd rhywun arall (yn Saesneg) “Americanes sy’n siarad Cymraeg, all right!!” Felly, atebais i yn Gymraeg a dechreuodd amryw bawb siarad â fi, maen nhw yn Saesneg, a fi yn Gymraeg. Mae pawb yn deall yr hyn dywedais i, felly roedd hynny yn neis iawn iawn; achos pan ddych chi’n dechrau i siarad Cymraeg, mae e’n hawdd meddwl y bydd neb yn deall yr hyn dywedaf!

Diddorol, roeddwn i’n edrych ar fideo bod Telsa wedi rhoi benthyg i fi, neithiwr. Popeth yn Gymraeg yw enw e. Ac wedyn des o hyd i fy hunan yn lle i wneud hynny bore ‘ma. Dw i wastad mwynhau defnyddio fy Nghymraeg felly dw i’n meddwl y bydda i’n ceisio i ddefnyddio hi gyda phawb llawer nawr. Mae hynny fideo a’r llwyddiannau bach bod i wedi cael y wythnos ‘ma wedi ennyn fi. :O)

Felly, fydda i ddim yn gwrando os pawb yn dweud ‘Nobody in Swansea speaks Welsh’ achos mae llawer o gyfleoedd defnyddio Cymraeg yn Abertawe!

Erm……,

Wel, dw i ddim yn gwybod beth i wneud gyda fy hunan. Does dim rygbi Six Nations a dw i ddim yn gallu ei weld gêm Y Gweilch heddiw. :O(

Felly, ar ôl i Dŷ Tawe bore ‘ma, es i i MacDonalds. Gwn, gwn ‘Ych-y-fi’!! Ond roeddwn i’n rhwystredig a doeddwn i wedi angen ‘junk food’ neu siocled. Wel, roedd amser cinio felly MacDonalds roedd e.

Hefyd, gwaeth eto, ces i dorri fy ngwallt. Wrth gwrs, fydd e ddim yn gwneud DIM BYD. Na, dyw hynny ddim yn gywir. Bydd e’n edrych gwyllt. Cyrhaeddais i at Dŷ Tawe edrych fel y ‘Wreck of the Hesperus’ a doedd dim byd y gallwn i wneud amdano fe!

Wel, gwnaeth y MacDonalds dim byd ond cynhyrfu fy stumog a gwna fi’n teimlo tew. Doedd e ddim yn helpu fy ngwallt chwaith! (Euogrwydd efallai? Dylwn i wedi dewis y siocled, byddwn i wedi bod hapusach. Byddwn i’n dal teimlo euogrwydd a thew gyda gwallt gwyllt. Ond hapusach. :O)

Beth bynnag, dw i wedi bod moyn ci ac achos doeddwn i ddim moyn eistedd o’r tŷ cwmpas yn teimlo tew, penderfynais i fynd i’r RSPCA ac edrych ar y cŵn.

Wrth gwrs, trodd hynny i mewn i anturiaeth fel doeddwn i ddim yn gwybod ble roeddwn i’n mynd (fel arfer). Ond yn y diwedd, cyrhaeddais i ar ôl i fi yrru o gwmpas yn gylchau i’r awr o fwy.

Na, doeddwn i ddim yn ffeindio ci. Ond cwrddais i â gwraig neis. Dyn ni’n sgwrs a phenderfynon ni i gyfarfod i bryd o fwyd un dydd. Does dim partner gyda hi chwaith, a dyn ni’n ymuno bod e’n ddim hwyl yn ceisio i wneud popeth unig drwy’r amser.

Felly, dim ci ond ffrind newydd. Mae e wedi bod diwrnod da iawn wedi’r cyfan. A bydd fy ngwallt yn tyfu mas….yn fuan gobeithio!

Rygbi – ye!!

Roedd gêm rygbi yn wych! Roeddwn i’n gallu i edrych ar y gêm ar y teledu mawr yn Dŷ Tawe. A hynny, roedd yn ei hunan, yn ddigwyddiad arbennig. Roedd e’n arbennig i ddau reswm. Yn gyntaf, achos mae Cymro Cymraeg o nghwmpas i ac felly roedd Cymraeg ym mhobman. Ac ail, achos rwy i wedi nabod sawl pobol yn Dŷ Tawe. Felly roedd e’n hwyl i rannu’r digwyddiad. (Beth allaf i ddweud? Rwy’n dod o Galiffornia. Haha)

Mor llawer â rwy’n hoffi Tîm Cymru, dw i ddim yn credu’r chwaraeon nhw’n dda iawn yn yr hanner cyntaf. Roeddwn i’n meddwl “O na! Byddwn ni byth ennill yn chwarae fel hyn!”

Ond yn ail hanner, roedd popeth yn wahanol! Roedd y Gymru ar eu gorau nhw a dw i ddim yn credu’r pan mae Cymru yn ‘on’, dyw neb ddim yn gallu i stopio nhw. Rwy i wedi dweud hwn, dros a dros. Wel, profodd gêm dydd Sadwrn y roeddwn i’n gywir.

Roedd diwrnod gwych and llawer o longyfarchiadau i ein bechgyn ni – roedd gêm yn chwarae da iawn.